skip to Main Content
Xartis 0 (Copy)

Πλοία θανάτου με ραδιενέργεια βυθίστηκαν σε…

Πελοπόννησο, Κεφαλλονιά και Ζάκυνθο

Τα βούλιαξαν σκόπιμα από το 1985 έως το 1996. Θανάσιμες συνέπειες (και για την Ελλάδα) σε ανθρώπους και οικοσύστημα
Ενενήντα εμπορικά πλοία-ραδιενεργές βόμβες βυθίστηκαν σκόπιμα στη Μεσόγειο Θάλασσα κατά την περίοδο 1985-1996, μετατρέποντας σχεδόν το σύνολο της θαλάσσιας περιοχής σε υγρό τάφο, με τις θανάσιμες συνέπειες (και για την Ελλάδα) που είναι δεδομένο πως υπάρχουν για την ανθρώπινη υγεία, αλλά και το οικοσύστημα, να παραμένουν ανυπολόγιστες!

Ενα από αυτά, μάλιστα, όπως έγραφε χθες η εφημερίδα «Il Messaggero», καταβυθίστηκε την περίοδο εκείνη ανοιχτά των ακτών της Καλαβρίας, όπου πρόσφατα υπήρξαν καταγγελίες για «αυξημένα επίπεδα ραδιενέργειας», γεγονός που έδωσε αφορμή στις Αρχές να δώσουν εντολή πραγματοποίησης μετρήσεων, τα αποτελέσματα των οποίων όμως δεν έχουν εκδοθεί ακόμη.

Σαν να μην έφτανε αυτό, η εφημερίδα αναφέρεται και σε έγγραφο του 2009 του δικαστή Μπρούνο Τζορντάνο, σχολιάζοντας ότι η υπόθεση θάφτηκε, καθώς «κρατήθηκε μυστικό για χρόνια». Σε αυτό το έγγραφο μάλιστα ο δικαστής καταγγέλλει ότι εντοπίστηκε στο Ιόνιο, ανοιχτά των ακτών της Καλαβρίας, το πλοίο-φάντασμα «Cunsky», στο οποίο επίσης υπήρχαν βαρέλια με επικίνδυνα απόβλητα, αλλά και ανθρώπινα κρανία!

Την αποκάλυψη του σκανδάλου έκανε χθες επιτροπή του ιταλικού Κοινοβουλίου, η οποία την περίοδο αυτή ερευνά υποθέσεις παράνομης διακίνησης ραδιενεργών και τοξικών αποβλήτων. Απόρρητα έγγραφα των μυστικών υπηρεσιών που αποχαρακτηρίστηκαν πρόσφατα δείχνουν, σύμφωνα με τη «Messaggero», ότι περίπου 90 σκοπίμως βυθισμένα πλοία έχουν δηλητηριάσει τη θαλάσσια γειτονιά μας. Πιο συγκεκριμένα, την αποκάλυψη έκανε ο πρόεδρος της επιτροπής Αλεσάντρο Μπράτι, ανακοινώνοντας ότι 60 έγγραφα της πρώην υπηρεσίας πληροφοριών Sismi έχουν αποχαρακτηριστεί έπειτα από αίτημά του και το περιεχόμενό τους πρόκειται να δοθεί στη δημοσιότητα.

Εγγραφα

Ανάμεσά τους βρίσκονται και έγγραφα, τα οποία αφορούν πλοία που βυθίστηκαν στη Μεσόγειο. «Τα ναυάγια μπορεί να περιέχουν επικίνδυνα ή ραδιενεργά απόβλητα» σημειώνει η κοινοβουλευτική επιτροπή, σύμφωνα με την εφημερίδα. Ενα από τα έγγραφα, το οποίο η Sismi απέστειλε στο πρωθυπουργικό γραφείο του Λαμπέρτο Ντίνι και το υπουργείο Αμυνας της Ιταλίας στις 5 Σεπτεμβρίου 1995, αποκαλύπτει ότι από τις 14 Απριλίου 1989 έως τις 22 Ιουλίου 1995 περίπου 90 εμπορικά πλοία με επικίνδυνα απόβλητα βυθίστηκαν στη Μεσόγειο.

Οπως σημειώνει η «Messaggero», καταγράφονται οι συντεταγμένες των ναυαγίων, το φορτίο, τα στοιχεία των εφοπλιστών, η διαδρομή τους κ.ά. Αγνωστο παραμένει δε, και το αν υπάρχει ελληνική εμπλοκή, καθώς θα χρειαστεί να περιμένει κανείς να δει το περιεχόμενο των εγγράφων για να μπορέσει να διαπιστώσει αν στα ονόματα των πλοιοκτητών αναφέρεται και το όνομα κάποιου Ελληνα εφοπλιστή.

«Τα τοξικά προκαλούν λευχαιμία και άλλες θανατηφόρες ασθένειες»

«Τα πυρηνικά είναι γεννήτορες της λευχαιμίας και πολλών άλλων θανατηφόρων ασθενειών. Πρόκειται για ένα τεράστιο περιβαλλοντικό σκάνδαλο, ένα έγκλημα που αποσιωπάται…» αναφέρει  ο διευθυντής στο Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος Θοδωρής Τσιμπίδης, σχολιάζοντας τα όσα αποκαλύφθηκαν χθες από τον ιταλικό Τύπο.

«Τα βαρέλια αυτά (με τοξικά και πυρηνικά απόβλητα) κάποια στιγμή θα ανοίξουν. Κάποια πιθανώς να υπέστησαν ρήγματα την ώρα που βυθίζονταν. Μετά τα 100-150 μέτρα θέλει ειδική κατασκευή (για να μη διαρρεύσουν), η οποία προφανώς δεν υπήρχε. Και όσα δεν έσπασαν από την πίεση που ασκεί το βάθος από εκεί και πέρα κινδυνεύουν από τη διάβρωση που θα προέλθει από την ηλεκτρόλυση, η οποία διαρκεί περίπου μία δεκαετία. Αρα, σήμερα κινδυνεύουμε άμεσα.

Πρέπει ο κόσμος να καταλάβει πως είναι τα απόβλητα των Βορειοευρωπαίων. Δεν υπάρχουν μικρές χημικές βιομηχανίες, αλλά και η πυρηνική βιομηχανία στην Ευρώπη είναι συγκεκριμένη. Μία “μαφία” οργανωμένη, με κοστούμια, έκανε συμφωνίες με μεγάλες βιομηχανίες στην Ευρώπη, με την “υπόσχεση” ότι θα πάνε τα απόβλητα κοντά στην Αφρική και θα τα θάψουν εκεί».

Πηγή: dimokratia.gr

Ραδιενέργεια στο Ιόνιο

ΚΑΝΕΝΑΣ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΤΗΣ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΙΑΣ ΣΤΟ ΙΟΝΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΕΞΑΙΤΙΑΣ ΤΩΝ ΝΑΥΑΓΙΩΝ ΚΑΡΑΒΙΩΝ ΜΕ ΤΟΞΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ…

Προβληματισμό και ανησυχία έχουν προκαλέσει στους κατοίκους της δυτικής Πελοποννήσου και των νησιών του Ιονίου οι πρόσφατες αποκαλύψεις της ιταλικής περιβαλλοντικής οργάνωσης «Legambiente» για τη βύθιση πλοίων με τοξικά και πυρηνικά κατάλοιπα από την ιταλική μαφία στο Ιόνιο Πέλαγος.

Τόσο ο νομάρχης Κεφαλονιάς-Ιθάκης Διονύσης Γεωργάτος όσο και ο νομάρχης Ηλείας Χαράλαμπος Καφύρας έστειλαν επιστολές τους προς την υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Τίνα Μπιρμπίλη, ζητώντας άμεση ενημέρωση για το θέμα.

Απαντήσεις που ποτέ δεν δόθηκαν  στην Δημοσιότητα 

«Βρισκόμαστε σε συνεχή επαφή με το ΕΛΚΕΘΕ και την Εθνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας. Παράλληλα, διατηρούμε επαφές με την ιταλική τοπική αυτοδιοίκηση προκειμένου να δούμε τι πραγματικά συμβαίνει και ποιο είναι το μέγεθος αυτής της απίστευτης υπόθεσης», μας ανέφερε ο κ. Γεωργάτος. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι τη χρονική περίοδο 2003-2007 η Διεθνής Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας σε συνεργασία με τις υπηρεσίες της χώρας μας έκαναν μετρήσεις για ραδιενέργεια σε διάφορες περιοχές του Ιονίου, αλλά δεν εντόπισαν αυξημένες τιμές.

Την ανάγκη να διεξαχθεί έρευνα για τη μέτρηση της ραδιενέργειας και την πιθανή ύπαρξη συγκεκριμένων ναυαγίων με χημικά ή τοξικά και τον πιθανό επηρεασμό των θαλάσσιων οικοσυστημάτων επισημαίνει και ο νομάρχης Ηλείας Χαρ. Καφύρας.
«Υπάρχουν πληροφορίες ότι πίσω από τις ενέργειες της ιταλικής μαφίας κρύβεται ομάδα επιστημόνων και επιχειρηματιών, οι οποίοι πριν από χρόνια δήλωναν δημόσια ότι ο μοναδικός τρόπος απαλλαγής από τα τοξικά και τα πυρηνικά ήταν η βύθισή τους στη θάλασσα σε μεγάλα βάθη. Το ζήτημα είναι πολύ σοβαρό», μας ανέφερε το μέλος της Πολιτικής Γραμματείας των Οικολόγων Πράσινων Γιάννης Παρασκευόπουλος και εξήγησε πως «αν φτάσουμε στο σημείο της διάβρωσης των ύποπτων βαρελιών, τότε θα είναι πολύ αργά…».

Ήταν Ιούλιος του 1985 όταν ο καπετάνιος του μότορσιπ «Νίκος Ι» πριν ξεκινήσει το ταξίδι του από τη Λα Σπέτσια στην Ιταλία συλλαμβάνεται για το φορτίο του πλοίου του.

Από τις αρχές διατάσσεται συντηρητική κατάσχεση και του μότορσιπ και του φορτίου μέχρι νεωτέρας, αλλά λίγες εβδομάδες αργότερα για αδιευκρίνιστους μέχρι σήμερα λόγους δίνεται το πράσινο φως: το «Νίκος Ι» ξεκινάει το ταξίδι του από το ιταλικό λιμάνι δηλώνοντας ως προορισμό τη Λομέ στο Τόγκο. Κανονικά θα έπρεπε να πάει μέσω Γιβραλτάρ, αφού η Λα Σπέτσια βρίσκεται στη Βορειοδυτική Ιταλία και η αφρικανική πρωτεύουσα στη Δυτική Αφρική, αλλά δεν πρόλαβε: αφού πέρασε την Ελλάδα, στην πορεία προς τον Λίβανο βυθίστηκε ανεξήγητα.

Το «Νίκος Ι» είναι μόνο ένα από τα 30 ναυάγια στα οποία μπορεί να υπάρχουν τοξικά και πυρηνικά απόβλητα, σύμφωνα με την ιταλική περιβαλλοντική οργάνωση Λεγκαμπιέντε. Στον χάρτη με τις πιθανές τοποθεσίες των ύποπτων ναυαγίων που έστειλε στα «ΝΕΑ» η Λεγκαμπιέντε, στοιχεία της οποίας βοήθησαν σε εισαγγελικές έρευνες στην Ιταλία για τα ναυάγια πλοίων με ραδιενεργά και τοξικά απόβλητα, φαίνεται ότι 7 από αυτά βρίσκονται δίπλα στους Παξούς, δυτικά της Κεφαλονιάς, δυτικά και νότια της Ζακύνθου, καθώς και στα ανοιχτά της Μεσσηνίας.

Ο φάκελος
«Συλλέγουμε στοιχεία γι΄ αυτού του είδους τα ναυάγια εδώ και πάνω από δέκα χρόνια. Ως εκ τούτου έχουμε καταρτίσει έναν μεγάλο φάκελο με τα ναυάγια που πιθανώς να έχουν προκληθεί από τη Μαφία για την απόρριψη επικίνδυνων αποβλήτων στον βυθό της Μεσογείου. Κάποια από αυτά τα ύποπτα ναυάγια εντοπίζονται κοντά στην Ελλάδα, συγκεκριμένα στο Ιόνιο», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Αντόνιο Περγκολίτσι από την ιταλική περιβαλλοντική οργάνωση.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Πυρηνικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Αθανάσιο Γεράνιο, τα βαρέλια στα οποία μεταφέρονται παρανόμως τα ραδιενεργά ή τοξικά απόβλητα, φυσικά δεν κατασκευάζονταν από ανθεκτικά υλικά, που πληρούν τις προδιαγραφές για τη φύλαξή τους. «Η παράνομη διάθεση των αποβλήτων προτιμάται για το χαμηλό κόστος της. Είναι φυσικό λοιπόν να χρησιμοποιήθηκαν για τη μεταφορά σχετικά φθηνά υλικά, που δεν έχουν μεγάλη ανθεκτικότητα. Κατά τη γνώμη μου, δεν αποκλείεται η διάβρωση των βυθισμένων βαρελιών με τα ραδιενεργά ή τα τοξικά να αρχίζει 25 χρόνια μετά την απόρριψή τους», επισημαίνει ο κ. Γεράνιος. Αναφέρει επίσης πως από ένα μεταλλικό δοχείο μισού τόνου γεμάτο με ραδιενεργά απόβλητα μπορεί να διαρρεύσει δεκαπλάσια ποσότητα ραδιενέργειας από αυτή που εκλύθηκε από την πυρηνική βόμβα 15 κιλοτόνων που έπεσε στη Χιροσίμα. Επισημαίνεται ότι το φορτίο του «Κούνσκι», του πλοίου που εντοπίστηκε την προηγούμενη εβδομάδα στα ανοιχτά της παραλίας Τσετράρο στην Καλαβρία, θεωρείται πως αποτελείτο από 120 βαρέλια συνολικού βάρους περίπου 20 τόνων.

Ο εντοπισμός
«Ο πλέον ενδεδειγμένος τρόπος για να βρεθούν τα ναυάγια είναι με μετρήσεις ραδιενέργειας, μόνο όμως σε περίπτωση κατά την οποία έχει αρχίσει έστω και μικρή διαρροή. Και πάλι, πρέπει να ξέρεις πού έχει γίνει το ναυάγιο για να κάνεις την έρευνα στη συγκεκριμένη περιοχή, δεδομένου ότι μέρος ή όλο το φορτίο μπορεί να έχει παρασυρθεί από τα ρεύματα. Αν δεν υπάρχει διαρροή, τότε είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστούν καθώς η ακτινοβολία γάμμα που εκπέμπεται είναι ελάχιστη για να μετρηθεί», λέει ο κ. Γεράνιος. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής, «σε περίπτωση που βρεθεί ραδιενεργό ναυάγιο σε μεγάλο βάθος, ο μόνος τρόπος για να ανακτηθούν τα απόβλητα είναι από ειδικό μικρό υποβρύχιο που τα συλλέγει και τα απομονώνει με ασφάλεια».

Μέχρι χθες το βράδυ δεν είχε επιβεβαιωθεί από τις μετρήσεις του ειδικού υποβρύχιου ρομπότ ότι τα βαρέλια με τα απόβλητα στο «Κούνσκι» έχουν διαβρωθεί και διαρρέει ραδιενέργεια στο περιβάλλον. «Αυτή τη φορά είμαστε πιο κοντά από ποτέ στις χειροπιαστές αποδείξεις. Σε περίπτωση που οι υποψίες μας αποδειχθούν σωστές- ότι δηλαδή δεκάδες πλοία στον βυθό της Μεσογείου περιέχουν ραδιενεργά και τοξικά απόβλητα- οι επιπτώσεις θα είναι καταστροφικές για ολόκληρη την περιοχή», επισημαίνει ο κ. Περγκολίτσι από την περιβαλλοντική οργάνωση Λεγκαμπιέντε.
ΑΠΟ ΕΝΑ ΔΟΧΕΙΟ  μισού τόνου με απόβλητα μπορεί να διαρρεύσει δεκαπλάσια ραδιενέργεια… μιας Χιροσίμα
Το μεγάλο κόλπο της μαφίας με τη βύθιση των πλοίων

ΚΑΛΑΒΡΕΖΙΚΗ ΜΑΦΙΑ, γνωστοί πολιτικοί και μυστικές υπηρεσίες.

Αυτοί ήταν οι τρεις βασικοί πυλώνες του δικτύου που βύθιζε καράβια με τοξικά απόβλητα στην Ιταλία, το Ιόνιο και την Αφρική, όπως αποκαλύπτει ο μετανοημένος Φραντσέσκο Φόντι, πρώην αφεντικό της Ντρανγκέτα. «Για χρόνια κανείς δεν ήθελε να ακούσει αυτά που έλεγα στους δικαστές» δηλώνει στο περιοδικό «Εspresso».

Ο Φόντι αποκαλύπτει ότι τα φορτία με τα απόβλητα που βύθιζε η μαφία προέρχονταν κυρίως από βιομηχανικές του ιταλικού Βορρά.

Ενδιάμεσος ήταν ένας πράκτορας των μυστικών υπηρεσιών του στρατού, ενώ δύο πολιτικοί που έπαιζαν σημαντικό ρόλο στην επιχείρηση ήταν ο Τζάνι ντε Μικέλις, υπουργός Εξωτερικών στις κυβερνήσεις του Μπετίνο Κράξι, και ο Τσιρίακο ντε Μίτα, πρωθυπουργός το 1988 και πρόεδρος της Χριστιανοδημοκρατίας επί σειρά ετών. Σύμφωνα με τον Φόντι, η αμοιβή για κάθε φορτίο που κατέληγε στον βυθό άρχιζε από 4 δισ. λιρέτες και μπορούσε να φτάσει τα 30 δισ. Σε μερικές περιπτώσεις τα χρήματα είχαν κατατεθεί σε τράπεζες της Κύπρου.
«Δεν έχουμε μετρήσει ραδιενέργεια»

ΕΤΟΙΜΗ να κάνει μετρήσεις μόλις αποδειχθεί ότι έχουν ναυαγήσει πλοία με τοξικά ή ραδιενεργά απόβλητα κοντά στις ελληνικές ακτές δηλώνει η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας.

Μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της Επιτροπής Χρήστος Χουσιάδας τόνισε ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν περισσότερα στοιχεία πέρα από τα ιταλικά δημοσιεύματα, τα οποία έχουν αναπαραχθεί και στον ελληνικό Τύπο. «Η Επιτροπή είναι σε διαρκή επικοινωνία με όλα τα ευρωπαϊκά και διεθνή δίκτυα ατομικής ενέργειας. Ωστόσο, δεν έχει προκύψει κάτι περισσότερο ούτε είχαμε κάποια ειδοποίηση ή ενημέρωση από τις ιταλικές αρχές».

Προσθέτει μάλιστα ότι το 2007 ολοκληρώθηκε ένα πρόγραμμα μετρήσεων ραδιενέργειας από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας Ιnternational Scientific Cruise to Αdriatic and Ιonian Seas στα νερά τόσο της Αδριατικής όσο και του Ιονίου, στο οποίο συμμετείχαν ξένα εργαστήρια αλλά και τα εργαστήρια του «Δημοκρίτου» και του ΕΛΚΕΘΕ. «Ωστόσο, τα αποτελέσματα των μετρήσεων αυτών- που σημειωτέον δεν έγιναν λόγω κάποιας υποψίας για ναυάγιο ή ρύπανση- δεν έδειξαν κάτι πέρα από τα συνηθισμένα και φυσιολογικά». Παρόμοιες δειγματοληψίες στο Ιόνιο είχαν γίνει και το διάστημα 1993- 2003 από τον «Δημόκριτο» χωρίς επίσης να προκύψει κάτι το ανησυχητικό.

Νέες μετρήσεις
«Αν διαπιστώσουμε ότι υπάρχουν περισσότερα στοιχεία και δεδομένα γι΄ αυτά τα ναυάγια, προφανώς θα επαναλάβουμε τις μετρήσεις κατά τρόπο στοχευμένο πλέον, σε συγκεκριμένα σημεία και αφού λάβουμε υπ΄ όψιν και την κίνηση των θαλάσσιων ρευμάτων στις περιοχές», συμπληρώνει ο κ. Χουσιάδας.

Ο ωκεανογράφος Μάνος Δασενάκης, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, αναφέρει ότι η έκταση της ρύπανσης από αυτά τα ναυάγια εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. «Από τον χρόνο ζωής στη θάλασσα των ουσιών που μετέφεραν, από το αν ήταν καλά συσκευασμένα ή όχι, από τα βάθη στα οποία βρίσκονται». Συνήθως, όπως λέει, στα μεγάλα βάθη κάποιες από τις χημικές ουσίες αραιώνονται. «Πάντως, η καταστροφή των οικοσυστημάτων και των θαλάσσιων οργανισμών σε τοπικό επίπεδο είναι πιθανότατη και είναι βέβαιο ότι η όποια ρύπανση προκαλείται, προστίθεται στη συνολική ρύπανση της Μεσογείου».

Πάντως, ο κ. Δασενάκης συμπληρώνει ότι αν αποδειχθεί πως έχουν ναυαγήσει στο Ιόνιο πλοία που μετέφεραν τοξικά, επειδή εκεί οι θαλάσσιες περιοχές έχουν μεγάλα βάθη μπορεί και οι επιπτώσεις να είναι μικρότερες, «αφού στα μεγάλα βάθη είναι μεγαλύτερη η αραίωση και φτωχά τα οικοσυστήματα». Προσθέτει βέβαια ότι ουδείς μπορεί να γνωρίζει αν η ρύπανση έχει περάσει στην τροφική αλυσίδα μέσω των ψαριών.

 

www.chora-messinias.gr


Video – ΣΟΚ: Όταν η ραδιενέργεια στην Ελλάδα έφτασε στο… κόκκινο

30 χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την έκρηξη στο πυρηνικό εργοστάσιο του Τσερνόμπιλ υπενθυμίζοντας τον εφιάλτη που πέρασε, τόσο η Ευρώπη όσο και ολόκληρος ο κόσμος, εκείνη την ημέρα του Απριλίου.

Το Ινστιτούτο Προστασίας Ραδιενέργειας και Πυρηνικής Ασφάλειας της Γαλλίας (IRSN) δημοσίευσε πριν από λίγα χρόνια video με την κίνηση του ραδιενεργού νέφους, τις επόμενες ημέρες μετά την έκρηξη.
Το video καταγράφει την κίνηση του νέφους για δύο εβδομάδες μετά την έκρηξη και σε αυτό απεικονίζεται η ποσότητα ραδιενέργειας με χρώματα. Όσο το χρώμα αλλάζει, τόσο πιο πολύ αυξάνονται τα επίπεδα ραδιενέργειας.

Χρειάστηκαν λίγες ώρες για να εξαπλωθεί το νέφος και εκτός Ουκρανίας, ενώ μετά τις 3 Μαΐου ο εφιάλτης χτύπησε και την πόρτα της Ελλάδας.

Το video έφερε και πάλι στην δημοσιότητα η ιστοσελίδα onalert.gr και δείχνει ότι η συγκέντρωση ραδιενέργειας πάνω από τον ελλαδικό χώρο ήταν για 3 μέρες περίπου (4-6 Μαΐου), στο «κόκκινο»

Σύνταξη/επιμέλεια: Κεφαλονίτικα Νέα

Διαχείριση ραδιενεργών αποβλήτων

Ραδιενεργά απόβλητα

Ραδιενεργά απόβλητα

Ραδιενεργά απόβλητα είναι τα εναπομείναντα «άχρηστα» προϊόντα που προκαλούνται από ανθρώπινες δραστηριότητες με ραδιενεργά υλικά (ραδιενεργές πηγές κλειστού τύπου, ραδιενεργά υγρά ή υλικά που περιέχουν φυσική ραδιενέργεια). Ραδιενεργά υλικά χρησιμοποιούνται καθημερινά:

  • στην ιατρική, για διαγνωστικές εξετάσεις και θεραπείες πυρηνικής ιατρικής, όπου γίνεται χρήση ραδιοφαρμάκων, για ακτινοθεραπείες (π.χ. ακτινοβολήσεις καρκινικών όγκων, ενδοϊστικά εμφυτεύματα για θεραπεία καρκίνου προστάτη, κλπ),
  • στη βιομηχανία, για ραδιογραφήσεις, ακτινοβολήσεις υλικών για αποστείρωση, έλεγχος ποιοτικών και λειτουργικών παραμέτρων (π.χ. μέτρηση στάθμης ή πάχους υλικών) κ.ά.,
  • στην έρευνα και εκπαίδευση, για βιολογικά πειράματα, εντοπισμός κοιτασμάτων, κλπ.

Τα πυρηνικά απόβλητα είναι μια ειδική κατηγορία ραδιενεργών αποβλήτων και πρόκειται για το εναπομένον πυρηνικό καύσιμο (συνήθως ουράνιο και τα προϊόντα αυτού), το οποίο καθίσταται «άχρηστο» για τη λειτουργία ενός αντιδραστήρα. Τα αναλωθέντα καύσιμα, λόγω της φύσης, επικινδυνότητάς τους και της ανάγκης για ειδική μεταχείριση, παρόλο που είναι ραδιενεργά απόβλητα, αναφέρονται και αντιμετωπίζονται ξεχωριστά.

Όπως όλα τα ραδιενεργά υλικά, τα ραδιενεργά απόβλητα απομειώνονται με βάση το φυσικό χρόνο ημιζωής του ισοτόπου που εμπεριέχεται σε αυτά. Για παράδειγμα, μια ποσότητα κοβαλτίου (60Co) θα εναπομείνει η μισή, μετά από διάστημα 5,6 χρόνων, που είναι ο φυσικός χρόνος ημιζωής του ισοτόπου κοβαλτίου (60Co). Κάθε ισότοπο έχει το δικό του χαρακτηριστικό χρόνο ημιζωής, ο οποίος μπορεί να είναι από πολύ μικρός (π.χ. 12 δευτερόλεπτα για το βάριο-143), μέχρι πολύ μεγάλος, π.χ. 1577 χρόνια για το ράδιο Ra-226, 5730 χρόνια για τον άνθρακα C-14 και 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια για το ουράνιο-238. Έτσι, ορισμένα ισότοπα – και κατά συνέπεια και ραδιενεργά απόβλητα – δεν «πεθαίνουν» ποτέ και απαιτούν μακρόχρονη, προσεκτική διαχείριση σε ειδικές εγκαταστάσεις, ενώ για κάποια άλλα – τα βραχύβια – αρκεί απλή, επί τόπου διαχείριση.

Τα ραδιενεργά απόβλητα λόγω της επικινδυνότητά τους για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον, χρήζουν είτε άμεσης / βραχυπρόθεσμης εγκεκριμένης διαχείρισης απευθείας από τον παραγωγό τους, είτε μακροπρόθεσμης και οργανωμένης διαχείρισης σε εγκεκριμένες από την Πολιτεία για το σκοπό αυτό ειδικές εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα, η τελική διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων μπορεί να γίνει με δύο τρόπους:

  • με αποδέσμευση στο περιβάλλον, εφόσον πληρούνται τα θεσμοθετημένα επίπεδα αποδέσμευσης, όπως περιγράφεται στους σχετικούς Κανονισμούς. Τα θεσμοθετημένα αυτά επίπεδα αποδέσμευσης έχουν τεθεί με κριτήριο ώστε οποιοδήποτε άτομο του πληθυσμού να μην δέχεται δόση ακτινοβολίας πάνω από 10 μSv (μικρο-Σίβερτ) ανά έτος από το σύνολο των απελευθερώσεων των ραδιενεργών ουσιών στο περιβάλλον. Επισημαίνεται ότι το όριο δόσης για το άτομο του πληθυσμού από πρακτικές ιοντιζουσών ακτινοβολιών είναι 1000 μSv ανά έτος. Το όρια αυτά είναι κοινά σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
  • με διάθεση (δηλαδή μόνιμη και οριστική εναπόθεση, χωρίς πρόθεση επανάκτησης) σε εγκεκριμένη εγκατάσταση διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων. Υπάρχουν διάφορα είδη εγκαταστάσεων διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων, όπως ενδεικτικά, εναπόθεση σε έκταση (Land field disposal), εναπόθεση σε μικρό βάθος από την επιφάνεια (Near surface disposal), εναπόθεση σε γεώτρηση κάποιων δεκάδων μέτρων (Borehole), κλπ. Η επιλογή του είδους της εγκατάστασης διάθεσης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το είδος, η μορφή, η κατάσταση και η ποσότητα των ραδιενεργών αποβλήτων, οι περιέκτες (συσκευασία) των ραδιενεργών αποβλήτων, οι υφιστάμενες και μελλοντικές περιβαλλοντικές, γεωλογικές, σεισμολογικές και κλιματολογικές συνθήκες, οι διενεργηθείσες μελέτες (π.χ. περιβαλλοντικές, γεωλογικές, υδρολογικές, σεισμικές, κλπ) και τα συναφή διενεργηθέντα επιστημονικά ερευνητικά και αναπτυξιακά προγράμματα, τα αναπτυξιακά σχέδια διαμόρφωσης περιοχών, οι υπάρχουσες και οι μελλοντικές υποδομές και διαθεσιμότητα χώρων, οικονομικοί-κοινωνικοί παράγοντες, κλπ.

Η εναπόθεση σε μεγάλα γεωλογικά βάθη (Deep geological disposal) δεν αφορά τη χώρα μας, καθόσον εφαρμόζεται για πυρηνικά απόβλητα (αναλωθέντα καύσιμα). Η μόνιμη, επ’ αόριστον αποθήκευση των ραδιενεργών αποβλήτων σε εγκεκριμένους χώρους δεν συνιστά τρόπο τελικής διαχείρισης (δεν αποτελεί τεχνικά βιώσιμη λύση, ούτε είναι σήμερα αποδεκτή από νομικής απόψεως με βάση το ενωσιακό δίκαιο), ενώ δεν υπάρχουν τρόποι καταστροφής των ραδιενεργών αποβλήτων (π.χ. καύση).

Σύμφωνα με την Οδηγία της 2011/70/ της Ευρατόμ, κάθε κράτος μέλος είναι υπεύθυνο και αναλαμβάνει τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων που παράγονται εντός της επικράτειάς του.

Σύμφωνα με την εθνική πολιτική διαχείρισης ραδιενεργών αποβλήτων απαγορεύεται ρητά και κατηγορηματικά η εισαγωγή στην Ελλάδα αποβλήτων άλλων χωρών. Τα απόβλητα που καλούμαστε να διαχειριστούμε είναι δικά μας. Αρμόδια ρυθμιστική αρχή στον τομέα της ασφαλούς διαχείρισης ραδιενεργών αποβλήτων είναι η ΕΕΑΕ.

Διονύσιος Βούτος
Δημοσιογράφος
35 χρόνια στην δημοσιογραφία. Δημοσιογράφος ΕΡΤ
Back To Top