Βύρωνας Λυκιαρδόπουλος: Γιατροί στα όρια – Σύστημα εκτός ελέγχου

Για να αποφευχθεί η εργασιακή εξουθένωση των ιατρών και τα συνακόλουθα ιατρικά λάθη, η ευρωπαική νομοθεσία ορίζει ότι η ενεργής εργασία ιατρών πρέπει να έχει μέγιστη διάρκεια 12 ωρών. Δηλαδή τις 7 ώρες του πρωινού ωραρίου +5 επιπλέον ώρες το απόγευμα ή 12 συνεχόμενες ώρες το βράδυ όταν δεν έχει προηγηθεί πρωινή εργασία. Η δε βραδυνή εργασία θα πρέπει να ακολουθείται από υποχρεωτική ξεκούραση 12 ωρών.

Η εθνική νομοθεσία καταστρατηγεί την οδηγία αυτή, αλλά πάντως ορίζει ως μέγιστη εβδομαδιαία απασχόληση των ιατρών τις 48 ώρες. Ακόμα και με αυτό το όριο κάποιες εφημερίες μένουν απλήρωτες υπερβαίνοντας το πλαφόν. Η εβδομάδα έχει 168 ώρες. Υπολογίστε πόσες ώρες ενεργούς εφημέρευσης ανά ειδικότητα μένουν ακάλυπτες εάν υπάρχουν -όπως στο ΓΝ Κεφαλληνίας- μόνον 1 παθολόγος, μία πνευμονολόγος, 1 ουρολόγος, μία νευρολόγος, μία οφθαλμίατρος, 1 γαστρεντερολόγος, 2 αναισθησιολόγοι 2 νεφρολόγοι,2 μικροβιολόγοι, 2 χειρουργοί σε παράταση σύνταξης, 3 καρδιολόγοι, 3 ορθοπαιδικοί, 3 ακτινολόγοι. Από αίσθηση καθήκοντος και φιλότιμο οι εργαζόμενοι του Νοσοκομείου βάζουν παραπάνω από τις υποχρεωτικές εφημερίες στα επίσημα προγράμματα εφημέρευσης χωρίς να πληρώνονται πολλές από αυτές και χωρίς να απαιτούν τα νόμιμα ρεπό. Στις δε μονοπρόσωπες ειδικότητες παρέχουν την αναγκαία βοήθεια ανεξαρτήτως εφημέρευσης η όχι αρκεί να βρίσκονται στο Νησί.

Εάν αυτό δεν συνέβαινε οι περισσότερες ειδικότητες θα έμεναν ακάλυπτες τις βραδυνές ώρες, ελάχιστα προγραμματισμένα χειρουργεία θα έμπαιναν και ελάχιστα τακτικά ιατρεία θα λειτουργούσαν τις καθημερινές. Φανταστείτε να ζητηθεί η αυστηρή τήρηση του νόμου από το ιατρικό προσωπικό και τις μισές μέρες να μένουν ασθενείς με ανακοπή, έμφραγμα, μηνιγγίτιδα, οξεία σκωληκοειδίτιδα, αιμορραγίες του πεπτικού ή πολυτραυματίες απο τροχαία χωρίς θεράποντα. Κατ αυτήν την έννοια τα επίσημα προγράμματα εφημέρευσης είναι έως ένα βαθμό μια αναγκαία τυπικότητα που η πραγματικότητα οφείλει να παρακάμψει. Έτσι ήταν από παλιά και έτσι είναι σε όλη την επαρχία, αλλιώς τα μικρά Νοσοκομεία θα ήταν καταδικασμένα να κλείσουν.
Διεθνώς, οι εφημερεύοντες της πρώτης γραμμής στα επείγοντα είναι αγροτικοί και ειδικευόμενοι ιατροί. Υπολογίστε ακόμα ότι μια Κλινική για να λειτουργήσει χρειάζεται μια ομάδα ειδικών πλαισιωμένη από ειδικευόμενους που να τρέχουν ένα κομμάτι των αιμοληψιών, του ιστορικού, των συνταγογραφήσεων, των εξιτηρίων και της λοιπής νοσοκομειακής ρουτίνας.

Το Νοσοκομείο Αργοστολίου εδώ και 1 χρόνο δεν έχει κανέναν ειδικευόμενο σε Παθολογική και Χειρουργική και μόλις 3 αγροτικούς σε απόσπαση που όχι απλώς δεν επαρκούν για τα τμήματα αλλά δεν φτάνουν ούτε να καλύψουν τις βάρδιες στα Επείγοντα. Το κενό καλύπτονταν περιστασιακά με μετακίνηση άλλων αγροτικών, Γεν . Ιατρών από άλλες δομές του νησιού και σπανιότερα από την ηπειρωτική Ελλάδα. Τους τελευταίους όμως μήνες πληθαίνουν οι ημέρες όπου δεν υπάρχει κανένας να καλύψει τις βάρδιες αυτές. Για συνεχόμενες ημέρες π.χ. ο Παθολόγος έχει υποχρεωθεί να καλύπτει μονός του Επείγοντα και Παθ. Κλινική, διαχειριζόμενος βαριά περιστατικά χωρίς καμία βοήθεια. Την ίδια στιγμή υπάρχουν άλλες δυο γραμμές εφημέρευσης σε Ληξούρι και Σάμη που συνεχίζουν να καλύπτονται περίπου κανονικά σαν να λειτουργούσαν όλα ρολόι στο κεντρικό Νοσοκομείο του νησιού… Το οποίο είναι και το μόνο που μπορεί να αντιμετωπίσει έστω και μετρίως σοβαρά περιστατικά που καταφθάνουν καθημερινά και αναπόφευκτα από αυτές τις δύο αυτές περιοχές!

Αυτή η κατάσταση είναι ήδη απαράδεκτη και αναμένεται να βγει τελείως εκτός ελέγχου το καλοκαίρι που θα πολλαπλασιαστεί ο πληθυσμός λόγω επισκεπτών. Η πρόσφατη χυδαιότητά με την οποία αντιμετωπίζονται, από κάποιου είδους βοθροδημοσιογραφία, ικανότατοι και έντιμοι συνάδελφοι για το ανύπαρκτο θέμα των +/- 5 ή 15 λεπτών προσέλευσής τους στα ΤΕΠ add insult to the injury και κινδυνεύει να οδηγήσει σε ένα μη αναστρέψιμο ντόμινο παραιτήσεων που θα δώσουν το τελειωτικό χτύπημα στην Υγεία του Νησιού. Κανένας νέος καρδιολόγος ή παθολόγος δεν θα έρθει για να γίνει κρέας σε μια κιμαδομηχανή εφημεριών.

Στο + 5 της καταστροφής, η τοπική κοινωνία:

-Οφείλει να δείξει ηθική στήριξη στους εργαζομένους του νοσοκομείου που έχουν ξεπεράσει κάθε ανθρώπινη αντοχή για να κρατηθεί κάπως όρθια η Υγεία στο Νησί.
-Οφείλει να ζητήσει και να επιβάλλει στην 6η ΥΠΕ ακόμη και την προσωρινή παύση της εφημέρευσης κάποιων δομών ώστε να καλύπτονται στοιχειωδώς οι ανάγκες των επειγόντων στο Αργοστόλι.
-Οφείλει να ακολουθήσει σε επίπεδο τοπικών Ιδρυμάτων, επιχειρήσεων, Δήμων το παράδειγμα νησιών του Αιγαίου που δίνουν έξτρα κίνητρα προσκαλώντας γιατρούς κατά την θερινή περίοδο αλλά και ολοχρονικά.

Θέλουμε περισσότερες πρωτοβουλίες όπως του Δήμου Σάμης που εξασφάλισε διαμερίσματα στους αγροτικούς της περιοχής και λιγότερη αναλγησία όπως αυτή της κεντρικής διοίκηση που έκοψε τα επιδόματα της Περιφέρειας στους Αγροτικούς ως μη νόμιμα. Το νησί δεν είναι ελκυστικό πια για νέους ιατρούς και ειδικούς και οι περισσότερες προκηρύξεις μένουν χωρίς ενδιαφερόμενους. Δεν είναι μόνο η κλειστοφοβία του νησιού, η επιστημονική απομόνωση και τα σπίτια που δεν υπάρχουν. Είναι χαρακτηριστικό ότι εργαζόμενοι στην εστίαση και την καθαριότητα που γνωρίζω παίρνουν μεγαλύτερο μισθό από έναν Επιμελητή Β.

Βύρωνας Λυκιαρδόπουλος
Ιατρός Γ.Ν. Κεφαλληνίας