Η Εύρεση του Τιμίου Σταυρού μετά των Τιμίων Ήλων

Κάθε χρόνο στις 6 Μαρτίου η Χριστιανική Εκκλησία τιμά το εκκλησιαστικό γεγονός της Εύρεσης του Τιμίου Σταυρού μετά των Τιμίων Ήλων (καρφιών) από την Αγία Ελένη.

Κάθε χρόνο στις 6 Μαρτίου η Χριστιανική Εκκλησία τιμά το εκκλησιαστικό γεγονός της Εύρεσης του Τιμίου Σταυρού μετά των Τιμίων Ήλων (καρφιών) από την Ελένη (μετέπειτα Αγία Ελένη), τη μητέρα του Κωνσταντίνου του Μεγάλου, του πρώτου Ρωμαίου αυτοκράτορα που μετεστράφη στον Χριστιανισμό.

Το 326, η Ελένη (247/250 – 328/330), μετέβη στην Ιερουσαλήμ, όπου «με μέγαν κόπον και πολλήν έξοδον και φοβερίσματα ηύρεν τον τίμιον σταυρόν και τους άλλους δυο σταυρούς των ληστών», όπως γράφει ο Κύπριος χρονικογράφος Λεόντιος Μαχαιράς (1380 – μετά το 1432).

Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, μετά την πληροφορία κάποιου Εβραίου, με το όνομα Ιούδας, υποδείχθηκε θέση όπου έγινε ανασκαφή, στην οποία βρέθηκαν τρεις σταυροί (του Ιησού Χριστού και των δυο ληστών). Επειδή, όμως, δεν ήταν δυνατόν ν’ αναγνωρισθεί ποιος από τους τρεις σταυρούς ήταν του Ιησού Χριστού, η Ελένη παρακάλεσε να τεθεί διαδοχικά επάνω στους σταυρούς ένας νεκρός που τον πήγαιναν για ενταφιασμό. Μόλις λοιπόν ο νεκρός ετέθη επί του Σταυρού του Χριστού αναστήθηκε.

Μετά την ανέρευση του Σταυρού, η Ελένη έθεσε τα θεμέλια του Ναού της Αναστάσεως, την ανέγερση του οποίου διέταξε ο Μέγας Κωνσταντίνος, όταν πληροφορήθηκε το γεγονός. Ο Κωνσταντίνος άφησε τον μισό Σταυρό στην Ιερουσαλήμ, όπου μεγάλο μέρος του φυλάσσεται μέχρι σήμερα, τον δε άλλο μετά των ήλων τον μετάφερε στη Κωνσταντινούπολη.

Πηγή: https://www.sansimera.gr/articles/1519?utm_source=newsletter&utm_medium=email&utm_campaign=sinevi_san_simera&utm_term=2026-03-06

GADDI, Agnolo
(active 1369-96 in Florence)
Retrieval and Trial of the Three Crosses
1385-87
Fresco
Chancel Chapel, Santa Croce, Florence
After Emperor Constantine’s victory over his rival Maxentius, Constantine’s mother, Helena, heads to Jerusalem in order to seek the True Cross. The location where it has been hidden can be learned only with the compelled assistance of a Jew named Judas. As the Cross is unearthed, the crosses of the two thieves are also discovered. The True Cross is identified when a dead youth who is being carried past on a bier is brought to life again after the three crosses, one after the other, are laid over him.
The order in which the images are to be read differs from that in the other frescoes: the recovery of the crosses is shown at the right, and on the left is the identification of the True Cross. Extending behind this is a landscape of a markedly bucolic character, a world that appears to be completely untouched by the events occurring in the foreground.
— Keywords: ————–
Author: GADDI, Agnolo
Title: Retrieval and Trial of the Three Crosses
Time-line: 1351-1400
School: Italian
Form: painting
Type: religious