Οι δύο πόλεις δεν χρειάζονται άλλη μία καλοσχεδιασμένη παρουσίαση, χρειάζονται συγκεκριμένα έργα και όχι διαχείρηση εντυπώσεων»

Η δημόσια διαβούλευση για τη Στρατηγική Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης Αργοστολίου και Ληξουρίου είναι θετική. Οι πολίτες πρέπει να έχουν λόγο για την πόλη στην οποία ζουν, εργάζονται, μεγαλώνουν τα παιδιά τους και επενδύουν το μέλλον τους. Καλύτερα αργά παρά ποτέ.
Όμως πρέπει να είμαστε ειλικρινείς: άλλο η διαβούλευση και άλλο η στρατηγική. Άλλο μια παρουσίαση προθέσεων και άλλο ένα δεσμευτικό σχέδιο με έργα, χρήματα, ημερομηνίες και ευθύνη. Το υλικό που δημοσιοποιήθηκε περιλαμβάνει ορισμένα σωστά στοιχεία. Προσδιορίζει την περιοχή παρέμβασης, από το παραλιακό μέτωπο και τον Κούταβο στο Αργοστόλι έως το κέντρο, τον ποταμό και την παραλιακή ζώνη του Ληξουρίου. Αναγνωρίζει την κυκλοφοριακή πίεση, την άναρχη στάθμευση, τη δυσκολία μετακίνησης των πεζών, την ανάγκη για προσβασιμότητα, πράσινο, ανθεκτικότητα και καλύτερες υπηρεσίες. Περιλαμβάνει επίσης εύλογες κατευθύνσεις: πεζοδρομήσεις, ποδηλατικές διαδρομές, πράσινες υποδομές, ηλεκτροκίνηση, αναβάθμιση παραλιακών μετώπων, καλύτερη σύνδεση Αργοστολίου και Ληξουρίου μέσω του ferry, ψηφιακές υπηρεσίες, ανακύκλωση και προσβάσιμους δημόσιους χώρους. Αυτές είναι σωστές αρχές. Δεν είναι ακόμη σχέδιο εφαρμογής.
Η ίδια η παρουσίαση το παραδέχεται. Στα «επόμενα βήματα» αναφέρει πρώτα την ολοκλήρωση της διαβούλευσης, μετά την οριστικοποίηση της στρατηγικής, έπειτα την υποβολή και έγκριση του φακέλου και μόνο στη συνέχεια την έναρξη υλοποίησης των έργων. Το δε ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα τοποθετεί την υλοποίηση μετά τον δωδέκατο μήνα και έως τον εικοστό τέταρτο. Άρα, αυτό που παρουσιάζεται σήμερα δεν είναι πρόγραμμα έργων. Είναι ένα πλαίσιο γενικών προθέσεων. Και εδώ βρίσκεται το ουσιαστικό πρόβλημα. Οι πολίτες καλούνται να προτείνουν, να ιεραρχήσουν και να απαντήσουν σε σωστά ερωτήματα. Όμως δεν έχουν μπροστά τους τις πραγματικές επιλογές. Δεν γνωρίζουν ποιοι δρόμοι θα αλλάξουν, πού θα δημιουργηθούν νέοι χώροι πρασίνου, ποια σημεία θα αποκτήσουν οργανωμένη στάθμευση, ποιες γειτονιές θα αποκτήσουν ασφαλή πεζοδρόμια, ποια έργα είναι ώριμα και ποια υπάρχουν μόνο ως ιδέες.
-Δεν υπάρχει δημόσιος κατάλογος έργων με συγκεκριμένη τοποθεσία, ενδεικτικό προϋπολογισμό κλπ.
-Δεν υπάρχει δημόσια κατανομή πόρων μεταξύ Αργοστολίου, Ληξουρίου και κοινών υποδομών.
-Δεν υπάρχει δημοσιευμένη βάση δεδομένων για την κυκλοφορία, τη στάθμευση, τη θερμική επιβάρυνση, το αστικό πράσινο, την καθαριότητα, την ανακύκλωση ή την προσβασιμότητα.
-Δεν υπάρχει μετρήσιμη αφετηρία από την οποία να μπορεί να κριθεί, σε δύο ή τρία χρόνια, αν η κατάσταση βελτιώθηκε ή όχι.
Ένα διάγραμμα με γενική αναφορά σε μείωση εκπομπών δεν αρκεί. Ποια είναι η σημερινή βάση; Σε ποια γεωγραφική περιοχή; Από ποιες παρεμβάσεις; Με ποια μέθοδο μέτρησης; Ποιος θα δημοσιεύει τα αποτελέσματα; Χωρίς απαντήσεις σε αυτά, η στρατηγική παραμένει παρουσίαση. Υπάρχει και ένα σοβαρό θέμα διαδικασίας που χρειάζεται καθαρή, δημόσια εξήγηση. Η πρόσκληση για τη ΣΒΑΑ είχε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και, μετά από διαδοχικές παρατάσεις, η τελευταία δημοσιευμένη προθεσμία υποβολής ήταν η 31η Μαρτίου 2025. Η ίδια πρόσκληση προέβλεπε ότι η διαβούλευση με την τοπική κοινωνία έπρεπε να έχει προηγηθεί της υποβολής. Σήμερα, η δημόσια διαβούλευση διεξάγεται το 2026 και η παρουσίαση αναφέρει ότι η υποβολή έρχεται μετά την ολοκλήρωσή της. Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει υπάρξει παράβαση. Μπορεί να υπάρχει νεότερη παράταση, αναθεωρημένη διαδικασία ή άλλη θεσμική απόφαση. Όμως, αν υπάρχει, πρέπει να δημοσιευθεί. Οι πολίτες δικαιούνται να γνωρίζουν αν η στρατηγική έχει ήδη κατατεθεί, αν βρίσκεται σε φάση αναθεώρησης ή αν η υποβολή ξεκινά τώρα. Η διαφάνεια δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι προϋπόθεση εμπιστοσύνης. Το πιο κρίσιμο, όμως, είναι η ουσία της πόλης.
Για χρόνια, οι κάτοικοι βλέπουν παρεμβάσεις με περισσότερες σκληρές επιφάνειες, περισσότερες πλάκες, κράσπεδα και τσιμέντο, χωρίς αντίστοιχη και ορατή δημιουργία πραγματικού αστικού πρασίνου, σκίασης και ζωντανών δημόσιων χώρων. Η παρουσίαση μιλά για πράσινες υποδομές, αστική βιοποικιλότητα, λύσεις βασισμένες στη φύση και πνεύμονες δροσιάς. Πολύ σωστά. Αλλά δεν αναφέρει πόσα τετραγωνικά μέτρα νέου πρασίνου θα δημιουργηθούν, πόσα δέντρα θα φυτευτούν, ποιο ποσοστό σκίασης θα επιτευχθεί, ποιες επιφάνειες θα γίνουν διαπερατές ή ποιος θα αναλάβει τη συντήρησή τους. Η πόλη δεν γίνεται βιώσιμη επειδή μια παρουσίαση χρησιμοποιεί τη λέξη «πράσινο». Γίνεται βιώσιμη όταν ο πολίτης βρίσκει σκιά, δέντρα, καθαρά πεζοδρόμια, ασφαλείς διαβάσεις, προσβάσιμους χώρους και γειτονιές που λειτουργούν. Το ίδιο ισχύει και για τον τουρισμό. Η συζήτηση δεν πρέπει να εγκλωβίζεται σε γενικούς όρους και εύκολες ταμπέλες. Το ζητούμενο είναι να μετρηθεί η πραγματική πίεση στην κυκλοφορία, στη στάθμευση, στην καθαριότητα, στα απορρίμματα, στην ύδρευση, στους δημόσιους χώρους και στην καθημερινή ζωή των κατοίκων. Ούτε ο πανικός περί υπερτουρισμού ούτε η άρνηση κάθε προβλήματος είναι πολιτική. Πολιτική είναι η διαχείριση των ροών, η προστασία της ποιότητας ζωής και η δημιουργία μεγαλύτερης αξίας για την τοπική οικονομία.
Η ΣΒΑΑ μπορεί να αποτελέσει πραγματική ευκαιρία. Αλλά για να το κάνει, πρέπει να περάσει από τις γενικές διατυπώσεις σε δημόσιες δεσμεύσεις. Οι δύο Δήμοι οφείλουν να δημοσιοποιήσουν άμεσα το πλήρες σχέδιο στρατηγικής στο επίσημο έντυπο υποβολής, τον αναλυτικό κατάλογο των έργων, τους προϋπολογισμούς, τις πηγές χρηματοδότησης, τον βαθμό ωριμότητας κάθε παρέμβασης, τα χρονοδιαγράμματα και τις αποφάσεις που διέπουν τη σημερινή διαδικασία. Οφείλουν επίσης να παρουσιάσουν μετρήσιμους δείκτες για την κυκλοφορία, τη στάθμευση, το πράσινο, την προσβασιμότητα, την καθαριότητα, την ανακύκλωση και την ικανοποίηση των πολιτών. Και, πάνω απ’ όλα, οφείλουν να εξηγήσουν με ποιον μηχανισμό οι προτάσεις των πολιτών θα αξιολογηθούν, θα ενσωματωθούν ή θα απορριφθούν με αιτιολόγηση. Η διαβούλευση είναι χρήσιμη. Δεν πρέπει να απαξιωθεί. Αλλά η διαβούλευση δεν μπορεί να είναι άλλοθι για την απουσία σχεδίου. Αργοστόλι και Ληξούρι δεν χρειάζονται άλλη μία καλοσχεδιασμένη παρουσίαση. Χρειάζονται συγκεκριμένα έργα, συγκεκριμένα χρήματα, συγκεκριμένες ημερομηνίες και συγκεκριμένη λογοδοσία. Αυτό είναι η βιώσιμη αστική ανάπτυξη. Όλα τα υπόλοιπα είναι διαχείριση εντυπώσεων.

Capt. Ηλίας Στεφανάτος
Τομεάρχης Λιμενικών Υποδομών & Θαλάσσιου Τουρισμού
Δημοτική Παράταξη ΑΕΤΟΙ για τον Δήμο Αργοστολίου